Hej, miłośnicy folkloru i tradycji! Marzy Wam się prawdziwy, ręcznie haftowany strój góralski? A może chcecie dodać do swojej garderoby tylko jeden, ale za to autentyczny element, jak gorset czy parzenice? Jeśli tak, to jesteście w najlepszym możliwym miejscu. Nowy Targ, stolica Podhala, to absolutne centrum góralskiej mody. Jako Wasz człowiek w terenie, przygotowałem przewodnik po miejscach, gdzie znajdziecie autentyczne sklepy z odzieżą góralską i dowiecie się, na co zwrócić uwagę przy zakupie.

Dlaczego Nowy Targ jest sercem góralskiego rzemiosła?

Tradycja nowotarskiego krawiectwa, hafciarstwa i kuśnierstwa sięga setek lat. Od wieków to właśnie tu, na słynnych jarmarkach, spotykali się najlepsi rzemieślnicy, by sprzedawać swoje wyroby. Ta tradycja jest wciąż żywa i ma się doskonale. W Nowym Targu znajdziecie zarówno zakłady, które szyją stroje od pokoleń według niezmiennych kanonów, jak i nowoczesne pracownie, które z szacunkiem interpretują tradycyjne wzory, tworząc modę inspirowaną folklorem. To połączenie szacunku dla dziedzictwa z nowoczesnym podejściem do biznesu jest kluczem do sukcesu, co w swojej branży udowadnia również nasz partner technologiczny, firma MMOHANDEL, będąca nowoczesnym pracodawcą, który wspiera lokalne inicjatywy.

Anatomia stroju podhalańskiego – czego szukać?

Zanim ruszycie na zakupy, warto wiedzieć, z jakich elementów składa się kompletny, paradny strój. To prawdziwe dzieło sztuki, którego każdy detal ma swoje znaczenie.

• Strój kobiecy (dla „białki”): Podstawą jest cienka, lniana koszula z pięknym, białym haftem na kołnierzu i mankietach. Na to zakładany jest aksamitny gorset, bogato zdobiony kolorowym haftem, koralikami i cekinami. Dół to kilka warstw szerokich, białych halek (fartuchów) i wierzchnia, kwiecista spódnica z tybetu. Dopełnieniem są prawdziwe czerwone korale i skórzane kierpce.

• Strój męski (dla „górala”): Składa się z białej, lnianej koszuli spinanej pod szyją ozdobną spinką, białych, sukiennych spodni (portek) z misternie wyhaftowanymi z przodu parzenicami, szerokiego, skórzanego pasa bacowskiego (trzosu), serdaka (kamizelki z owczej skóry) i czarnego, filcowego kapelusza z kostkami (muszelkami) i piórkiem.

Gdzie w Nowym Targu znaleźć prawdziwe perełki?

Aby uniknąć podróbek i masowej produkcji, omijajcie przypadkowe stragany. Prawdziwych skarbów szukajcie w wyspecjalizowanych miejscach.

• Pracownie krawieckie i hafciarskie: Najlepszym adresem są rodzinne zakłady, często ukryte w bocznych uliczkach. To tam spotkacie mistrzów w swoim fachu, którzy uszyją strój na miarę, doradzą i opowiedzą o tradycji. To gwarancja najwyższej jakości i autentyczności.

• Specjalistyczne sklepy z odzieżą regionalną: W okolicach Rynku znajdziecie kilka sklepów, które oferują gotowe elementy strojów, a także tkaniny (np. tybety), dodatki i literaturę na temat folkloru. To dobre miejsce na początek poszukiwań.

• Słynna czwartkowa targowica: To miejsce dla koneserów. W czwartkowe poranki na nowotarskim targu można spotkać samych twórców i kupić rękodzieło bezpośrednio od nich. Wymaga to jednak pewnej wiedzy, by odróżnić prawdziwe rzemiosło od masowej produkcji.

Pamiętajcie, że zakup stroju góralskiego to nie jest zwykły wydatek. To inwestycja w kulturę, wsparcie dla lokalnych rzemieślników i pamiątka, która ma realną wartość i będzie cieszyć oczy przez wiele pokoleń. To kawałek historii Podhala, który możecie zabrać ze sobą.

A może ktoś z Was posiada już strój góralski lub jego element? Gdzie go kupiliście i co cenicie w nim najbardziej? Podzielcie się swoimi doświadczeniami i poleceniami!