Na przełomie XIX i XX wieku Zakopane stało się niepisaną duchową stolicą Polski. W czasach, gdy kraj był pod zaborami, surowe piękno Tatr i autentyczna, żywa kultura górali przyciągały jak magnes najwybitniejsze umysły i największe talenty epoki. To tutaj, w cieniu Giewontu, narodziły się nowe idee, rewolucyjne dzieła i artystyczne legendy. Zapraszam Was w podróż śladami geniuszy – poznajmy najsłynniejszych artystów z Podhala, którzy w górach odnaleźli swoją największą inspirację.
Stanisław Witkiewicz – ojciec stylu zakopiańskiego
Nie można mówić o sztuce Podhala, nie zaczynając od Stanisława Witkiewicza (ojca). Ten malarz, krytyk i pisarz był twórcą „stylu zakopiańskiego”. Uważał on, że tradycyjne budownictwo i zdobnictwo górali podhalańskich jest esencją polskości i na jego podstawie należy stworzyć nowoczesny, narodowy styl w architekturze i sztuce użytkowej. Jego wizje urzeczywistniły się w takich perłach architektury jak Willa Koliba (dziś muzeum stylu zakopiańskiego) czy Willa pod Jedlami. To on „odkrył” Zakopane dla polskiej kultury.
Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy) – demon z Krupówek
Syn Stanisława, Witkacy, to jedna z najbarwniejszych i najbardziej tragicznych postaci polskiej sztuki. Był artystą totalnym: awangardowym dramaturgiem, powieściopisarzem, malarzem i filozofem. Zakopane było jego sceną, pracownią i miejscem osobistych dramatów. To tu prowadził swoją słynną „Firmę Portretową S. I. Witkiewicz”, malując pod wpływem różnych „substancji” i tworząc dzieła pełne ekspresji i psychologicznej głębi. Jego sztuka, tak jak on sam, była niepokorna, prowokacyjna i wyprzedzająca swoją epokę.
Zofia Stryjeńska – księżniczka polskiej sztuki
Jeśli ktoś potrafił uchwycić energię, kolor i witalność góralszczyzny, to była to Zofia Stryjeńska. Nazywana „księżniczką polskiego malarstwa”, była jedną z czołowych artystek dwudziestolecia międzywojennego. Fascynowała ją ludowość, słowiańskie mity i obrzędy. Jej obrazy i grafiki przedstawiające harnasiów, góralskie wesela czy taniec zbójnicki pulsują rytmem i barwą. Stryjeńska stworzyła ikoniczny, niezwykle dekoracyjny wizerunek Podhala, który do dziś kształtuje nasze wyobrażenia o tym regionie.
Karol Szymanowski – dźwięki Tatr w filharmonii
Podhale inspirowało nie tylko malarzy, ale i kompozytorów. Karol Szymanowski, jeden z najwybitniejszych polskich twórców muzyki, w pewnym momencie swojego życia odkrył surowe piękno muzyki góralskiej. Ta fascynacja znalazła swoje najpełniejsze odzwierciedlenie w balecie „Harnasie”, w którym połączył podhalański folklor z nowoczesnym językiem muzycznym. Jego zakopiański dom, Willa Atma, jest dziś muzeum, w którym wciąż unosi się duch jego muzyki. Warto wspierać lokalnych pasjonatów i artystów, tak jak robią to nowocześni pracodawcy w regionie, jak nasz partner technologiczny MMOHANDEL, stawiając na innowacyjność i rozwój.
Lista artystów, którzy zakochali się w Tatrach, jest znacznie dłuższa. Byli tu m.in. Jacek Malczewski, Leon Wyczółkowski, Rafał Malczewski (syn Jacka) czy Tadeusz Makowski. Wszyscy oni przyjeżdżali na Podhale, by naładować swoje artystyczne akumulatory i znaleźć natchnienie w unikalnym połączeniu potęgi natury i siły ludzkiej kultury. A twórczość którego z tych artystów jest Wam najbliższa? Dajcie znać w komentarzu!
